За губитништвото

“Треба само да се има храброст да се прифати губитништвото како морална убавина во овој свет на величање на успехот.” – Кица Колбе.

            Годината е при крај, 2019 истекува, а со тоа истекува и уште едно десетлетие. Крајот на секоја година, според новите, модерни трендови е и период кога оние кои имаат што да кажат, прават осврт кон годината која истекува. Јас ја прескокнав оваа традиција во 2018. Минатата година за мене и моите блиски беше година на порази што ми делуваше нехумано кон светот (поточно оние ретките кои ме читаат) да оптеретувам со толку депресивна приказна, кога повеќето се празнично расположени, споделуваа осврт за сите успеси и работи за кои се благодарни, нестрпливо очекувајќи ја новата година со уште поголеми амбиции, желби и резолуции. Јас само чекав да заврши, како крај на некој лош сон од кој чекате да се разбудите, со надеж дека универзумот има некоја магична нишка која ја дели едната година од другата и кога ќе чукне 00:00, таа нишка се кине и цела несреќа која претходната година ја носела, ќе падне во некоја бездна, во неповрат.

            Денес, скоро две години подоцна (ако ја броиме 2018 цела и 2019 цела), сум во ментална и емотивна состојба каде можам зрело и поотворено да зборувам за она за кое тогаш дефинитивно не бев подготвена, затоа што не е лесно да се споделуваат лични работи. Ќе продолжам да споделувам и ќе пишувам лични работи за мојот живот, сѐ додека гледам дека тоа помага на некој друг да се чувствува понормално за својот живот и внесува промена и утеха кај другите. Тоа е болеста на општеството, што никој отворено не зборува за проблемите и секој мисли дека е сам во бедата, бидејќи другите околу се преправаат дека се е супер по дома и тоа е како некоја зараза, болест, сите да си се преправаме дека е супер, иако најчесто не е.

            Назад во 2018. Од самиот старт, таа година си покажа дека има амбиции да биде тешка. Оние кои ме знаете лично или нѐ следите на endurance.mk веќе знаете дека во март таа година, татко ми Атанас (некои го знаат како “стартерот“ од трки) ја изгуби битката со ракот на бели дробови. Битка која се водеше од крајот на 2017г, а уште поинтензивна стана на почетокот на таа 2018г. Иако никогаш не најдов сила да седнам и да кажам нешто повеќе за тоа освен сирова информација, како факт. Сеуште не сум, можеби еден ден наскоро ќе седнам да напишам нешто повеќе, повторно, затоа што најискрено мислам дека она што имам да го кажам за тогаш, ќе им помогне на многу, многу луѓе да се чувствуваат понормално, бидејќи долг период, јас не бев. Можеби повеќето ништо не забележавте, јас може да ви кажам, “каде ми е Оскарот за најдобра улога?“

            Но, годината на големи загуби продолжи. До крајот на првата полусезона, што за нас атлетичарите, особено тркачите на долги патеки, е период помеѓу март/мај веќе ги имав изгубено трите национални рекорди и шампионски титули во кои претхотно бев неприкосновена некои шест години (во некои дисциплини и повеќе, ама кој брои). До мај ја имав изгубено и последната шампионска титула, онаа во маратон, веројатно и најдрага за мене на Скопски маратон. Но дотогаш веќе со сѐ се имав помирено, што бев задоволна само со тоа што сеуште наоѓав сила да истрчам маратон и волја да продолжам да тренирам, иако бев на крајот на трпението со сѐ во македонската атлетика, полека кревав раце од сѐ. Можам да почнам да ви кажувам зошто ова го спомнувам во листа на загуби, ама никогаш не би ме разбрале, никој од вас не бил во позиција толку долго да има рекорд во раце, а незначителен број можат да се пофалат со шампионска титула во било кој спорт или дисциплина, па не очекувам дека некој приближно би можел да ја сфати психолошката состојба на спортист од мој калибар.

            Ама како што кажав, 2018 е година на губитништво за мене и моето семејство. Оскарот за најдобра споредна улога слободно може да се додели на мојот брат и снаа, бидејќи тие се докажаа како уште поголеми конкуренти за статуетката, со сите овие околности и уште една-две дополнителни лични загуби за кои не е мое да споделувам, но знаат најблиските во нашиот круг. И кога си соочен со таква година како нашата, нормално дека си среќен што си ја преживеал годината и не ти е јасно како и покрај се си при здрав памет (или не, кој знае, другите ќе кажат).

            Како заокружување на целата приказна, на само недела или две до крајот на годината, по шеснаесетти пат издејствувавме вонредно собрание на АФМ (Атлетска Федерација на Македонија) каде бевме сигурни дека овој пат ќе има промени во структурата, конечно. За исходот од истото ви пишував на почетокот на оваа, 2019 година, да не се повторувам, за оние кои не сте прочитале, еве линк. Мислам дека најголемо разочарување од катастрофалниот исход од целото тоа фијаско на собранието не беше ни конечниот резултат, бидејќи не изгубивме ние како тим ништо што претходно сме имале од АФМ, знаете како велат, не можеш да изгубиш нешто кога никогаш си го немал, ниту ќе добиевме нешто плус на лична основа, освен добра подлога за да стартуваме со водење на македонската атлетика. Најголемата шлаканица, она што тогаш го сфатив дека сме го изгубиле, се една група на луѓе кои секогаш имале поддршка од нас, отворена врата за совет и соработка, грб на кој може да се потпрат и наивно сме сметале дека е коректно да го очекуваме истото од нив, луѓе кои си ги викал “пријатели“ со гордост. И сфаќаш дека си ги загубил за една неплатена позиција во извршен одбор, за да може да се фали некој на социјални мрежи и да добие 50-100-200 лајка, или надеж дека таа функција некого ќе прошета на накое Светско, Европско или Олимпјада и дека некако магично, ова ќе ги направи поголеми луѓе, поважни луѓе во општеството, побогати можеби. Не бидете смешни и нереални! За потоа да можат да се вратат кој од кое село и да дошол и да се фали дека бил на Олимпијада, не сфакајќи дека никој нема да го цени и слуша, зашто како пример забораваат да ги земат тие пред нив, оние кои подеднакво себично се бореле против своите пријатели за да се прошетаат на првенства, наместо да се запрашаат, чекај, каде се сега тие луѓе? Колку Македонци знаат да набројат еден македонски Олимпиец, кој ги знае нашите претставници? А не се ни многу, дали се десет сѐ на сѐ од осамостојување на Македонија до денес. Дали некој знае каде се тие, како живеат, од што преживуваат и што работат? За светот не ни прашувам, светот не знае ни дека постои Македонија, со или без префикс со географска одредница, сеедно. И за сето ова, сфаќаш дека си изгубил некои кои си сметал дека ти се пријатели, а можеби никогаш и не биле, кој знае.

            И кога сме кај Македонија, за малку ќе заборавев, уште една болка додадена на листата загуби во 2018, кога тоа лето го (про)дадоа името, а со тоа полека и државата. И тоа ни помалку ни повеќе, туку со договор потпишан во Нивици, место каде е родена мојата баба, од каде потекнува нејзиното семејство, моето семејство. Семејство кое со два партали биле принудени да бидат бегалци од своите домови како малолетни деца. Татко ми да не починеше три месеци претходно, тогаш сигурно ќе починеше. Немам зборови да ја опишам дрскоста!

На крајот, сеуште ме импресионираат луѓе кои ни завидуваат, кои пробуваат зад грб да ни наштетат и саботираат со лажни зборови за нас, сакаат да го земат нашиот примат, како да е некоја цел, како тоа да е нешто недостижно – да се победат Кираџиеви! Знаете како викаат, пази што посакуваш…

Работата е, што секој пат кога мислев дека губам, победував! Сфатив дека губитништвото не постои за оние кои вистинки ја водат борбата. Се прашувам дали оние кои имаат обиди  да ни пркосат и наштетат, некогаш добиваат страшна помисла во главата, од типот: “но тоа што се тие сеуште тука, покрај сѐ, сите овие изминати години и сеуште растат и напредуваат, тоа значи дека тие не губат. И ако не губат, значи победуваат. И ако победуваат тие, каде се тие кои изгубиле од нив, пред нив.“ Одлично прашање, каде се тие кои биле пред вас тука да ми прават сопки? Јас не знам, не им ги паметам ни имињата повеќе, сум заборавила дека постојат. Знам дека за повеќето сето ова ви е новост: трчањето, атлетиката, светот, но за мене е дежа ву, веќе видено. Истите потези, расправање и оцрнувања на социјални мрежи, позади грб, исмевање… Да не навлегувам, сите кои мислат дека имаат уникатни идеи како да “не тргнат“ од патот, не сте први, би можела да ве упатам да ги прашате тие пред вас што се обиделе истите глупости, ама како што кажав, кој знае каде се, заборавени под велот на минатото. Јас сум сеуште тука, работам атлетка. Сум пишувала и порано отворено, не сум најталентираната атлетичарка, во секој период имало некоја со природен талент која лесно ме победувала. Ама повторно, не знаете која е таа, кои се тие, не им ги паметиме имињата зашто никоја од нив не била тука со срце, туку за одмазда, од завист, од личен, себичен интерес, да се прошета на некој натпревар, да “ќари“ некој ситен денар. Јас сум тука за многу, многу повеќе. Јас сум тука да создадам здрава атлетика, да ги натерам сите да трчаат, да го прифатат трчањето како стил на живот, како најважна споредна работа, зашто сигурно тоа не е некој друг спорт како што ви кажуваат.

Така сфатив, јас никогаш не губам. Иако делува дека имам повеќе порази од победи, да бидам искрена и јас така се чуствувам почесто, како еден голем губитник, можеби затоа што и така е, но тие малубројни победи се оние кои се бројат всушност. Тоа е и една од причините зошто почнав да пишувам, да го бројам секој пораз, секој пат кога сум изгубила и секој пат кога сум била во право, запис од тоа. Сѐ додека не стигна момент да се навратам на доказите, односно на она што сама сум го напишала и не сфатив дека сите тие порази биле прикриени победи. Мали порази за големи победи.

Животот секогаш ни ја дава лекцијата која тогаш треба да ја научиме, без оглед дали тоа е нешто ситно како убод од досаден комарец или црвено светло на семофор, сообраќајна гужва и блокирани улици на пат до дома, болест или загуба на драга личност, несреќа, или пак незгодни шефови или вработени, секој момент на депресија или среќа… Во тие моменти, ништо од ова нема смисла, нема ни за мене. И јас секогаш си го поставувам истото прашање, сѐ додека неодамна не почнав да ги гледам работите и ефектите на “злото“ отпосле.

 И тогаш, после некое време, учиш. И почнуваш да ги прифаќаш поразите со крената глава и широко отворени очи, за да не го пропуштиш ефектот на поразот. И учиш дека навистина си издржлив. И учиш и учиш, со секое “збогум“, со секоја загуба, без оглед дали е тоа драга личност, раскинување со дечко/девојка, титула национален шампион, или државен рекорд во маратон. Учиш дека она што си го изгубил во моментот е болно, ама дека те ослободува од еден ланец и ти отвара нов, почист пат.

За сѐ што сум изгубила,

            Благодарам што ме ослободи!

 

Permalink